زیبایی‌شناسی و خلاقیت در مکتب «پست مدرنیسم» با تأکید بر الگوی مونتاژ در هنر معاصر ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه فلسفه هنر، دانشکده هنر، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران.

2 گروه ادبیات نمایشی، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

3 گروه هنر، دانشکده هنر، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران.

10.22034/ias.2020.201649.1048

چکیده

معماری پست ‌مدرن مرز روشنی میان هنر و جامع ه‌شناسی نمی ‌شناسد. بنا بر اندیشه ‌ی «فرهنگ جهانی» که با تولید روزافزون دانش و تکنولوژی همراه است، فاصله‌ ی میان تجدد و سنت در گفتمان ‌های آفرینش‌ هنری دیگر چالشی بر سر راه خلاقیت نیست و بهره‌ گیری از پارادایم تکثرگرایی و عدم ‌قطعیت، اجتماع واژگان غیرهمسان را در فرهنگی مونتاژ گونه ممکن می ‌سازد. این پژوهش سعی دارد به درک الگوی مونتاژهای هنری و رابطه انکار ناپذیر آن با هویت و سنت در جامعه ایرانی بپردازد. این الگوها، علی ‌رغم اندیشه‌ های نوجویانه، به گفتمان ‌های دیرپای ملی و مذهبی نیز وابسته هستند و مسئله ‌ی جایگاه خلاقیت هنری پست مدرن را با حفظ رهیافت‌های غرب و هویت ملی در هنر معاصر ایران طرح کرده‌اند. پژوهش حاضر یک مطالعه تحلیلی-توصیفی است که داده‌ های آن با شیوه سندکاوی جمع ‌آوری شده و یافته‌ های آن به روش تحلیل مضمون در روابط میان انگاشته‌ ای اصلی، وابسته و واسطه مورد بررسی قرار گرفته است. یافته ‌های پژوهش حاکی از آن است که تغییرات سریع امکانات جدید، فرصت پذیرش آراء متناقض با هویت ملی را برای مخاطبانشان کم می ‌کند. چرا که از نشانه‌ های جهانی جامعه‌ ی پست ‌مدرن، تولید و مصرف بی ‌امان نشانه‌ های فرهنگی است؛ نشانه‌ هایی که روایات چند وجهی را پیش می‌کشند. در نتیجه بنا نمایشی آن حرکت کنند. حل ساخت آن بر مسوولیت اخلاقی هنر پست‌ مدرنیستی، با حفظ گفتمان ‌های رایج محلی، می ‌توان مفاهیم هنری معاصر را با الگوی مونتاژ، به شیوه ‌ای خلاقانه بیان کرد تا مانند کالای پست‌ مدرنیستی به اشاعه‌ی فرهنگ جهانی بپردازد.

اهداف پژوهش:
1.بررسی جایگاه خلاقیت پست‌ مدرنیستی در هنر معاصر ایران.
2.درک و تفسیر الگوهای تلفیق و مونتاژ در تصاویر هنری و رابطه انکارناپذیر آن با هویت و سنت در جامعه ایرانی.

سؤالات پژوهش:
1.آیا الگوهای واگرایانه مونتاژ قادر به ارائه‌ی راه‌ حلی برای ورود به بستر خلاقانه‌ ی زیبایی ‌شناسی پست‌ مدرن در هنر معاصر ایران است؟
2.مضامین کلیدی مشترک میان انگاشت‌ های اصلی (جامعه ‌شناسی پست ‌مدرن)، وابسته (خلاقیت هنری) و واسطه (الگوی مونتاژ در هنر معاصر ایران) کدام است؟         

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Aesthetics and Creativity in the School of "Postmodernism" with Emphasis on the Pattern of Assemblage in Contemporary Iranian Art

نویسندگان [English]

  • Soodeh Eshghi 1
  • Seyed Mostafa Mokhtabad Amreee 2
  • Mohammad Rezza Sharifzadeh 3
1 Department of Philosophy of Art, faculty of Art. Central Tehran Branch. Islamic Azad University. Tehran. Iran.
2 Department of Dramatic Literature, Faculty of Arts, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran.
3 Department of Art, faculty of Art. Central Tehran Branch. Islamic Azad University. Tehran. Iran.
چکیده [English]

Postmodern architecture distinguishes no unblemished boundaries between art and sociology. According to the idea of ​​"global culture", which is associated with the increasing production of knowledge and technology, the gap between modernity and tradition in the discourses of artistic creation is no longer a challenge to creativity, and the use of the paradigm of pluralism and uncertainty makes the gathering of dissimilar words possible in an assembled culture.  This study attempts to apprehend the pattern of artistic assemblages and its undeniable relationship with identity and tradition in Iranian society. Despite their innovative ideas, these patterns are also dependent on long-standing national and religious discourses and have raised the issue of the place of postmodern artistic creativity while preserving Western approaches and national identity in contemporary Iranian art. The present study is an analytical-descriptive study in which data is collected by document analysis and its findings were examined by content analysis method in the relationships between main, dependent and intermediate assumptions. The findings indicate that rapid changes in new facilities reduce the opportunity for their audiences to accept votes that are inconsistent with national identity since one of the global symbols of postmodern society is the disordered production and consumption of cultural symbols; signs that give rise to multifaceted narratives. As a result, according to the moral responsibility of postmodern art, by preserving the common local discourses, contemporary art concepts can be expressed in creative means with a assemblage pattern in order to spread world culture similar to postmodern commodity.
Research aims:
1. A study on the position of postmodernist creativity in contemporary Iranian art.
2. Understanding and interpreting patterns of integration and assembly in artistic images and its undeniable relationship with identity and tradition in Iranian society.
Research questions:
1. Are divergent assembly patterns able to provide a solution to enter the creative context of postmodern aesthetics in contemporary Iranian art?
2. What are the mutual strategic themes between the main concepts (postmodern sociology), the dependent (artistic creativity) and the intermediary (the model of assembly in contemporary Iranian art)?

کلیدواژه‌ها [English]

  • assembly model
  • pluralism
  • postmodern school
  • postmodern aesthetics
احمدی، بابک. (1388). حقیقت و زیبایی(چاپ هفدهم). تهران: نشر مرکز.
افشار مهاجر، کامران. (1384). هنرمند ایرانی و مدرنیسم. تهران: انتشارات سمت.
بال، استیفن. (1393). زیباشناسی عکاسی، مترجم محمدرضا شریف‌زاده، تهران: انتشارات علمی.
تابعی، احمد. (1394). رابطه میان ایده پسامدرن و عدم ‌تعین: مطالعه‌ی تطبیقی فلسفه و هنر غرب(چاپ سوم). تهران: نشر نی.
جیمسون، فردریک. (1391). پسا مدرنیسم و جامعه مصرفی، مترجم وحید ولی ‌زاده، تهران: نشر پژواک.
خمر، غلامحسین، جدیدالاسلامی، حبیب و سالاری، مصطفی. (1398). "بررسی مؤلفه‌های زیبایی‌شناسی آثار هنر اسلامی بر اساس نظرات عرفانی ملامحسن فیض کاشانی و آبراهام مزلو". مطلعات هنر اسلامی، شماره 35، 203-166.
رفیع‌پور، فرامرز. (1384). توسعه و تضاد(چاپ دهم). تهران: شرکت سهامی انتشار.
سانتاک، سوزان. (1390). درباره عکاسی. مجید اخگر، تهران: انتشارات حرفه و هنرمند.
شایگان، داریوش. (1393). افسون زدگی جدید: هویت چهل‌ تکه و تفکر سیار. مترجم فاطمه ولیانی(چاپ هفتم). تهران: نشر فرزان روز.
ضیمران، محمد. (1393). مبانی نقد و نظر در هنر. تهران: نشر نقش ‌جهان.
طهماسب پور، علی‌ رضا. (1387). ناصرالدین ‌شاه عکاس(چاپ دوم). تهران: نشر تاریخ ایران.
عرب­بیگی، ابوالفضل. (1395). "پست‌مدرنیسم پایان بحران؛ نگاهی به هنر معاصر ایران از منظر جامعه‌شناسی". کنفرانس بین‌المللی علوم و تکنولوژی، اسپانیا- بارسلون.
علیزاده اسکویی، پیمان و همکاران. (1398). "مطالعه تطبیقی ارتباط امر والای کانت با نقاشیهای مرتبط با تصاویر حضرت مریم و مسیح در دوران بیزانس و گوتیک". مطالعات هنر اسلامی، شماره 35، 69-49.
قیدرلو، حوریه. (1394). "به‌کارگیری فتومونتاژ در پوسترهای ایرانی بین سال‌های 1380 تا 1390". پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد،  تهران: دانشگاه شاهد.
کشمیرشکن، حمید. (1394). هنر معاصر ایران، تهران: موسسه فرهنگی پژوهشی و چاپ و نشر نظر.
کمالی دولت‌ آبادی، رسول. (1391). "عکس خاستگاه مدرنیسم فتومونتاژ؛ خاستگاه دوران معاصر". نشریه جامعه، فرهنگ، رسانه، شماره 5، 86-71.
گات، بریس و مک آیورلوپس، دومینیک. (1391). دانشنامه زیباشناسی. ترجمه جمعی از مترجمان، تهران: فرهنگستان هنر.
گلشیری، سیاوش. (1384). "پست‌مدرنیسم در ادبیات داستانی معاصر ایران". پژوهش‌های ادبی، شماره 8، 278-242.
محمدی، آرام. (1391). "تصویر به‌ عنوان موضوع عکاسی معاصر ایران". گلستانه، شماره 120، 13-22.
مقیم ‌نژاد، سیدمهدی. (1384). "فتومونتاژ و استراتژی‌های چندگانگی هم ‌نشینی تکنولوژی و هنر". کتاب ماه هنر، شماره (88-87)، 52-42.
نوذری، حسینعلی. (1385). صورت ‌بندی مدرنیته و پست‌ مدرنیته بسترهای تکوین تاریخی و زمینه‌های تکامل اجتماعی(چاپ دوم). تهران: نشر نقش‌جهان.
نوذری، حسینعلی. (1392). پست‌مدرنیته و پست‌مدرنیسم تعاریف، نظریه‌ها و مکاتب(چاپ چهارم). تهران: نقش‌جهان.
هاروی، دیوید. (1393). وضعیت پسا مدرنیته: تحقیق در خاستگاه‌های تحول فرهنگی( چاپ دوم). تهران: پژواک.
Ades, D. (1986). Photomontage, USA, Thames ond Hudson, Rev Enl su edition.
Stamp, S. (2013). “Culture,Identity,and Modernity in Contemporary Iranian Potography”. McNair Scholars Journal, 1, 17.