زیبایی‌شناسی و خلاقیت در مکتب «پست مدرنیسم» با تأکید بر الگوی مونتاژ در هنر معاصر ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 سوده عشقی ،دانشجوی دکتری فلسفه هنر،دانشکده هنر ،دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

2 استاد دانشگاه تربیت مدرس،نشانی :تهران،پل گیشا ، دانشگاه تربیت مدرس،دانشکده هنر،گروه ادبیات نمایشی

3 دانشیار دانشکده هنر ،دانشگاه آزاد اسلامی ،واحد تهران مرکز

10.22034/ias.2020.201649.1048

چکیده

معماری پست‌مدرن مرز روشنی میان هنر و جامعه‌شناسی نمی‌شناسد. بنا بر اندیشه‌ی «فرهنگ جهانی» که با تولید روزافزون دانش و تکنولوژی همراه است، فاصله‌ی میان تجدد و سنت در گفتمان‌های آفرینش‌ هنری دیگر چالشی بر سر راه خلاقیت نیست و بهره‌گیری از پارادایم تکثرگرایی و عدم‌قطعیت، اجتماع واژگان غیرهمسان را در فرهنگی مونتاژگونه ممکن می‌سازد. این پژوهش سعی دارد به درک الگوی مونتاژهای هنری و رابطه انکارناپذیر آن با هویت و سنت در جامعه ایرانی بپردازد. این الگوها، علی‌رغم اندیشه‌های نوجویانه، به گفتمان‌های دیرپای ملی و مذهبی نیز وابسته هستند و مسئله‌ی جایگاه خلاقیت هنری پست مدرن را با حفظ رهیافت‌های غرب و هویت ملی در هنر معاصر ایران طرح کرده‌اند. پژوهش حاضر یک مطالعه تحلیلی-توصیفی است که داده‌های آن با شیوه سندکاوی جمع‌آوری شده و یافته‌های آن به روش تحلیل مضمون در روابط میان انگاشته‌ای اصلی، وابسته و واسطه مورد بررسی قرار گرفته است. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که تغییرات سریع امکانات جدید، فرصت پذیرش آراء متناقض با هویت ملی را برای مخاطبانشان کم می‌کند. چرا که از نشانه‌های جهانی جامعه‌ی پست‌مدرن، تولید و مصرف بی‌امان نشانه‌های فرهنگی است؛ نشانه‌هایی که روایات چندوجهی را پیش می‌کشند. در نتیجه بنا نمایشی آن حرکت کنند.حل ساخت آن.بر مسوولیت اخلاقی هنر پست‌مدرنیستی، با حفظ گفتمان‌های رایج محلی، می‌توان مفاهیم هنری معاصر را با الگوی مونتاژ، به شیوه‌ای خلاقانه بیان کرد تا مانند کالای پست‌مدرنیستی به اشاعه‌ی فرهنگ جهانی بپردازد.
اهداف پژوهش:

بررسی جایگاه خلاقیت پست‌مدرنیستی در هنر معاصر ایران.
درک و تفسیر الگوهای تلفیق و مونتاژ در تصاویر هنری و رابطه انکارناپذیر آن با هویت و سنت در جامعه ایرانی.

سؤالات پژوهش:

آیا الگوهای واگرایانه مونتاژ قادر به ارائه‌ی راه‌حلی برای ورود به بستر خلاقانه‌ی زیبایی‌شناسی پست‌مدرن در هنر معاصر ایران است؟
مضامین کلیدی مشترک میان انگاشت‌های اصلی (جامعه‌شناسی پست‌مدرن)، وابسته (خلاقیت هنری) و واسطه (الگوی مونتاژ در هنر معاصر ایران) کدام است؟         

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Aesthetics and Creativity in the School of "Postmodernism" with Emphasis on the Pattern of Assemblage in Contemporary Iranian Art

نویسندگان [English]

  • Soodeh Eshghi 1
  • Seyed Mostafa Mokhtabad Amreee 2
  • Mohammad Rezza Sharifzadeh 3
1 Soodeh Eshghi, PH.D. Student of philosophy of Art, faculty of Art and Architecture of Islamic Azad University Center Tehran Branch .
2 Professor of Tarbiat Modaress Univercity,Dramatic Literature Department of faculty of Art.
3 Associate Professor of Art research, Faculty of Art, Islamic Azad University Centeral Tehran,iran
چکیده [English]

Postmodern architecture distinguishes no unblemished boundaries between art and sociology. According to the idea of ​​"global culture", which is associated with the increasing production of knowledge and technology, the gap between modernity and tradition in the discourses of artistic creation is no longer a challenge to creativity, and the use of the paradigm of pluralism and uncertainty makes the gathering of dissimilar words possible in an assembled culture.  This study attempts to apprehend the pattern of artistic assemblages and its undeniable relationship with identity and tradition in Iranian society. Despite their innovative ideas, these patterns are also dependent on long-standing national and religious discourses and have raised the issue of the place of postmodern artistic creativity while preserving Western approaches and national identity in contemporary Iranian art. The present study is an analytical-descriptive study in which data is collected by document analysis and its findings were examined by content analysis method in the relationships between main, dependent and intermediate assumptions. The findings indicate that rapid changes in new facilities reduce the opportunity for their audiences to accept votes that are inconsistent with national identity since one of the global symbols of postmodern society is the disordered production and consumption of cultural symbols; signs that give rise to multifaceted narratives. As a result, according to the moral responsibility of postmodern art, by preserving the common local discourses, contemporary art concepts can be expressed in creative means with a assemblage pattern in order to spread world culture similar to postmodern commodity.
Research aims:
1. A study on the position of postmodernist creativity in contemporary Iranian art.
2. Understanding and interpreting patterns of integration and assembly in artistic images and its undeniable relationship with identity and tradition in Iranian society.
Research questions:
1. Are divergent assembly patterns able to provide a solution to enter the creative context of postmodern aesthetics in contemporary Iranian art?
2. What are the mutual strategic themes between the main concepts (postmodern sociology), the dependent (artistic creativity) and the intermediary (the model of assembly in contemporary Iranian art)?

کلیدواژه‌ها [English]

  • assembly model
  • pluralism
  • postmodern school
  • postmodern aesthetics
احمدی، بابک (1388). حقیقت و زیبایی، چاپ هفدهم.، تهران: نشر مرکز.
افشار مهاجر، کامران (1384). هنرمند ایرانی و مدرنیسم چاپ اول، تهران: انتشارات سمت.
بال، استیفن (1393). زیباشناسی عکاسی، مرتجم: محمدرضا شریف‌زاده، چاپ اول، تهران: انتشارات علمی.
تابعی، احمد (1394). رابطه میان ایده پسامدرن و عدم‌تعین: مطالعه‌ی تطبیقی فلسفه و هنر غرب، چاپ سوم، تهران: نشر نی.
جیمسون، فردریک (1391). پسامدرنیسم و جامعه مصرفی، مترجم: وحید ولی‌زاده، چاپ اول، تهران: نشر پژواک.
رفیع‌پور، فرامرز (1384). توسعه و تضاد، چاپ دهم، تهران: شرکت سهامی انتشار.
سانتاک، سوزان (1390). درباره عکاسی، مجید اخگر، چاپ اول، تهران: انتشارات حرفه و هنرمند.
شایگان، داریوش (1393). افسون زدگی جدید: هویت چهل‌تکه و تفکر سیار، مترجم: فاطمه ولیانی، چاپ هفتم، تهران: نشر فرزان روز.
ضیمران، محمد (1393). مبانی نقد و نظر در هنر، چاپ اول، تهران: نشر نقش‌جهان.
طهماسب پور، علی‌رضا (1387). ناصرالدین‌شاه عکاس، چاپ دوم، تهران: نشر تاریخ ایران.
قیدرلو، حوریه (1394). «به‌کارگیری فتومونتاژ در پوسترهای ایرانی بین سال‌های 1380 تا 1390»، پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد، دانشگاه شاهد.
کشمیرشکن، حمید (1394). هنر معاصر ایران، چاپ اول، تهران: موسسه فرهنگی پژوهشی و چاپ و نشر نظر.
گات، بریس؛ مک آیورلوپس، دومینیک (1391). دانشنامه زیباشناسی، ترجمه: جمعی از مترجمان، چاپ پنجم، تهران: فرهنگستان هنر.
نوذری، حسینعلی (1385). صورت‌بندی مدرنیته و پست‌مدرنیته بسترهای تکوین تاریخی و زمینه‌های تکامل اجتماعی، چاپ دوم، تهران: نشر نقش‌جهان.
نوذری، حسینعلی (1392). پست‌مدرنیته و پست‌مدرنیسم تعاریف، نظریه‌ها و مکاتب، چاپ چهارم، تهران: نقش‌جهان.
هاروی، دیوید (1393). وضعیت پسامدرنیته: تحقیق در خاستگاه‌های تحول فرهنگی، چاپ دوم، تهران: پژواک.
خمر، غلامحسین، جدیدالاسلامی، حبیب و سالاری، مصطفی (1398)، «بررسی مؤلفه‌های زیبایی‌شناسی آثار هنر اسلامی بر اساس نظرات عرفانی ملامحسن فیض کاشانی و آبراهام مزلو»، مطلعات هنر اسلامی، سال پانزدهم، شماره 35، پاییز 1398: 166-203.
عرب­بیگی، ابوالفضل (1395). «پست‌مدرنیسم پایان بحران؛ نگاهی به هنر معاصر ایران از منظر جامعه‌شناسی»، کنفرانس بین‌المللی علوم و تکنولوژی، اسپانیا-بارسلون.
علیزاده اسکویی، پیمان، بنیاردلان، اسماعیل، افشار مهاجر، کامران، شریفزاده، محمدرضا و صافیان، محمدجواد (1398)، «مطالعه تطبیقی ارتباط امر والای کانت با نقاشیهای مرتبط با تصاویر حضرت مریم و مسیح در دوران بیزانس و گوتیک»، مطالعات هنر اسلامی، سال پانزدهم، شماره 35، پاییز 1398، صص 49-69.
کمالی دولت‌آبادی، رسول (1391) «عکس؛ خاستگاه مدرنیسم فتومونتاژ؛ خاستگاه دوران معاصر»، نشریه جامعه، فرهنگ، رسانه، سال دوم (5)،86- 71.
گلشیری، سیاوش (1384). «پست‌مدرنیسم در ادبیات داستانی معاصر ایران»، پژوهش‌های ادبی، شماره 8.
محمدی، آرام (1391). «تصویر به‌عنوان موضوع عکاسی معاصر ایران»، گلستانه، شماره 120.
مقیم‌نژاد، سیدمهدی (1384). «فتومونتاژ و استراتژی‌های چندگانگی هم‌نشینی تکنولوژی و هنر»، کتاب ماه هنر، آذر و دی (88-87).52-42.
Ades, Dawn, 1986.Photomontage, USA, Thames ond Hudson, Rev Enl su edition.
Stamp,Samantha (2013), "Culture,Identity,and Modernity in Contemporary Iranian Potography",McNair Scholars Journal:Vol 17:Iss 1,Article17.