موسسه مطالعات هنراسلامی مطالعات هنر اسلامی 1735-708X 19 48 2023 02 20 Investigating the aesthetic and archetypal effects of "Boof-e-Koor" novel by Sadegh Hedayat بررسی جلوه‌های زیبایی شناختی و کهن‌الگویی رمان «بوف کور» صادق هدایت 561 572 149485 10.22034/ias.2022.335955.1918 FA لهراسب عالی محمدی گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی ، ایذه ، ایران. 0000-0002-1935-0372 شاهپور شهولی کوه شوری گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران. 0000-0002-9636-5404 امیدوار مالملی گروه زبان و ادبیّات فارسی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران. 0000-0002-0382-2929 Journal Article 2022 01 04 کهن‌‌الگوها یا آرکی‌‌تایپ‌ها یا سرنمون‌‌ها‌‌‌‌‌،‌ مفاهیمی ازلی ـابدی هستند که در ذهن انسان‌ها قرار دارند‌‌‌‌ و از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌‌شوند. کهن‌الگوها مصادیقی مانند‌‌‌‌‌: عشق‌‌‌‌‌،‌ مرگ‌‌‌‌‌،‌ ترس‌‌‌‌‌،‌ شادی‌‌‌‌‌،‌ قهرمانی‌‌‌‌‌،‌ فداکاری‌‌‌‌‌،‌ راهبری‌‌‌‌‌،‌ کینه‌‌‌‌‌،‌ دشمنی و‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌.‌‌‌‌‌. را بیان می‌کنند‌‌‌‌‌. اوّلین‌بار کارل گوستاو یونگ‌‌‌‌‌،‌ به اهمیّت کهن‌‌الگوها پی‌برد و در کتاب‌هایش به آن‌ها پرداخت‌‌‌‌‌. کهن‌‌الگوها نقش مهمّی در ادبیّات و هنر دارند‌‌‌‌‌. درواقع ادبیّات و هنر محملی مناسب برای بروز و ظهور و بازآفرینی کهن‌الگوهاست‌‌‌‌‌. این تحقیق به بررسی جلوه‌های زیبایی‌شناختی و کهن‌الگویی رمان بوف‌کور صادق هدایت می‌پردازد‌‌‌‌‌. بر اساس یافته‌‌های این مقاله‌‌‌‌‌،‌ راوی بوف‌‌کور نماد کهن‌‌الگوی یک قهرمان شکست خورده است‌‌‌‌‌. او در وصال با آنیمای خود ـ زن اثیری ـ با ناکامی مواجه می‌‌شود‌‌‌‌‌. او همچنین درجریان تبدیل «خود» به انسان نوعی‌‌‌‌‌،‌ متوجّه دگرگونی خویشتن در ابعاد روحی و جسمی شده و تجربۀ از دست دادن نخستین «ابژۀ عشق» او را دچار نوعی اضطراب با علائم مشخّص می‌کند و این چنین می‌شود که در جذب محبّت کهن‌‌الگوی مادر و جانشین او ـ عمه‌‌‌‌‌،‌ ننجون ـ نیز ناکام می‌‌ماند‌‌‌‌‌. او داستان زندگی خود را می‌‌نویسد تا سایه‌‌اش را بشناسد و در پایان متوجّه می‌‌شود که سایۀ او‌‌‌‌‌،‌ همان پیرمرد خنزرپنزری است‌‌‌‌‌. به‌طور کلی در این اثر از 7 نماد و جلوۀ کهن‌الگویی استفاده شده است‌‌‌‌‌. روش پژوهش در این جستار‌‌‌‌‌،‌ تحلیلی ـ توصیفی است‌‌‌‌‌.<br /><strong>اهداف پژوهش:</strong><br /><br />بررسی و تحلیل کارکرد کهن‌الگوها در داستان‌ بوف کور صادق هدایت.<br />بررسی زیبایی‌شاختی و کهن‌الگوهای پرکاربرد در داستان‌ بوف کور صادق هدایت.<br /><br /><strong>سوالات پژوهش:</strong><br /><br />کهن‌الگوها در داستان‌ بوف کور صادق هدایت چه نمود و جلوه‌ای دارند؟<br />کدام کهن‌الگوها در داستان‌ بوف کور صادق هدایت، نقش و بازتاب بیش‌تری دارند؟ https://www.sysislamicartjournal.ir/article_149485_471c68bdef2c3e8e3199c51033192550.pdf