موسسه مطالعات هنراسلامی مطالعات هنر اسلامی 1735-708X 20 51 2023 11 22 Defining The Concept Of “Islamic Neighborhood” Based On The “Identity” Principle جایگاه اصل «هویت» در تبیین مفهوم «محله اسلامی» 729 754 166257 10.22034/ias.2023.375336.2111 FA مرضیه الزهرا نصیرپور دانشجوی دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0001-8206-1082 محمد نقی زاده استادیار، گروه شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0001-5188-3024 زهرا سادات سعیده زرآبادی دانشیار، گروه شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0002-3757-2809 Journal Article 2022 10 07 تبیین ویژگی‌های محل سکونت مطلوب برای مسلمانان از مهم‌ترین موضوعات حوزۀ مطالعات «شهر اسلامی» است. کمبود منابع مکتوب و نیاز به توسعۀ مبانی نظری در این حوزه، همچنان انجام چنین پژوهش‌هایی را ضروری می‌سازد. این پژوهش ازنظر هدف، جزو پژوهش‌های بنیادی است. ابزار مطالعۀ اسنادی برای بررسی متون و تدقیق محتوای مطالب، و روش تجزیه‌وتحلیل کیفی با استفاده از استنتاج عقلی، جهت دستیابی به نتایج تحقیق مورداستفاده قرارگرفته است. در بخش چارچوب نظری، پس از بررسی مباحث «هویت»، ارتباط «جهان‌بینی» و «فرهنگ» با هویت و «هویت دینی»، «محله اسلامی» به‌مثابۀ «مکان» ایجادکنندۀ «هویت اسلامی» و اثرپذیر از آن تعریف می‌گردد. در بخش یافته‌های تحقیق، اصول «محله اسلامی» با استفاده از چارچوب مفهوم «مکان» که شامل بخش‌های «فرم، فعالیت و معنی» و ابعاد «کالبدی، عملکردی و ادراکی-شناختی» است، تبیین می‌شود. مبنا قرار دادن مفهوم «هویت»، اصول «عبودیت، معنویت‌گرایی، کمال‌گرایی» (سطح معنا)، اصول «حرمت‌گرایی، اصالت‌گرایی، اجتماع‌گرایی، محبت‌محوری، خدمت‌گرایی، همسایه‌گرایی» (سطح عملکرد)، و اصول «زمینه‌گرایی، آبادانی، پاکیزگی و طهارت» (سطح فرم)، و صفات و تجلیات ناشی از آن‌ها را برای «محله اسلامی» تعریف می‌نماید. در بخش نتیجه‌گیری، روابط میان مفاهیم زمینه‌ساز شکل‌گیری «محله اسلامی»، جایگاه اصل «هویت» و نحوۀ تأثیرگذاری آن در استنتاج «اصول و صفات محله اسلامی» تعریف‌شده است.<br /><strong>اهداف پژوهش:</strong><br /><br />تعریف مفهوم «محله اسلامی» به‌مثابۀ«مکان» ایجادکنندۀ «هویت اسلامی» و اثرپذیر از آن.<br />تبیین جایگاه اصل «هویت» و نحوۀ اثرگذاری آن بر تبیین اصول و صفات «محله اسلامی».<br /><br /><strong>سؤالات پژوهش:</strong><br /><br />بر مبنای «جهان‌بینی توحیدی»، اصل «هویت» چگونه قابل‌تعریف خواهد بود؟<br />هویت اسلامی چه جایگاهی در تعریف مفهوم «محله اسلامی» دارد؟ https://www.sysislamicartjournal.ir/article_166257_51a1da6d17ba71160f73e250e21677c5.pdf