موسسه مطالعات هنراسلامی مطالعات هنر اسلامی 1735-708X 22 58 2025 06 22 The Manifestations of Religious Themes in the Religious Poetry of Hamidreza Baraghi and Contemporary Mourning Ceremonies جلوه های مضامین مذهبی در شعر آیینی حمیدرضا برقعی و سوگواری های معاصر 119 134 197556 10.22034/ias.2024.403515.2222 FA فاطمه ملکی استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور.تهران. ایران 0000-0002-2880-0005 مهدی محمدی استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی. دانشگاه پیام نور.تهران .ایران 0000-0002-5194-4154 خدیجه صفری کندسری استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی .دانشگاه پیام نور.تهران. ایران 0000-0002-5373-5436 Journal Article 2023 06 21 Didactic poetry has an ancient background in Persian literature, and religious poetry is one of its types. This branch of poetry has flourished more in recent decades and is recognized in the Persian literary heritage under titles such as religious literature, devotional literature, occasional literature, and the like. Religious poetry also has a clear manifestation in the mourning ceremonies of the contemporary period. Religious teachings constitute the most fundamental themes of didactic poetry. Its purpose includes education and upbringing within the framework of wisdom and ethics, which is expressed in an artistic language. This research, conducted through a descriptive-analytical method, examines the didactic themes in the religious poems of Seyyed Hamidreza Baraghi and the art of "Ta'zieh" to demonstrate the wide spectrum of the presence of this type of poetry, which includes monotheistic poems, religious praise and eulogy, and religious elegies in Baraghi's poetry. In Baraghi's poems, beauty, skill, and thought in teaching are beautifully intertwined; this process is accompanied by religious thought and values. One of the advantages of Baraghi's poetry is that it connects with diverse religious tastes and temperaments and is highly effective in strengthening the concept of <em>mahabbat</em> (divine love/loving devotion) – a <em>mahabbat</em> that is accompanied by <em>ma'rifat</em> (gnosis/spiritual knowledge) and arouses the emotions of the audience. This style of poetry also plays an important role in contemporary mourning ceremonies centered on Ta'zieh.<br><strong>Research Objectives:</strong><br><br><br>Introduction and explanation of the components of religious poetry.<br><br><br>Recognition of the manifestations of religious themes in the poetry of Seyyed Hamidreza Baraghi and contemporary mourning ceremonies.<br><br><br><strong>Research Questions:</strong><br><br><br>How are the mechanism, mindset, and language of the poet in expressing religious themes?<br><br><br>How are the manifestations of religious themes manifested in the poetry of Seyyed Hamidreza Baraghi and contemporary mourning ceremonies? شعر تعلیمی، پیشینه­ای کهن در ادب فارسی دارد و شعر آیینی را یکی از گونه­های آن است. این قسم از شعر در دهه­های اخیر از رونق بیشتری برخوردار بوده  و آن را در میراث ادبی گذشته فارسی با عنوان­هایی همچون ادبیات دینی، ادبیات مذهبی، ادبیات مناسبتی و مانند این­ها می­شناسیم. شعر آیینی نمود آشکاری نیز در سوگواری‌های دورۀ معاصر دارد. آموزه­های دینی بیشترین بن‌مایه‌های شعر تعلیمی می­باشد. هدف از آن تعلیم و تربیت در بستر حکمت و اخلاق را شامل می‌شود که البته به زبانی هنرمندانه بیان می­گردد. در این پژوهش که با روش توصیفی-تحلیلی انجام پذیرفته به بررسی مضامین تعلیمی در اشعار آیینی سیّد حمیدرضا برقعی و هنر «تعزیه» می­پردازیم تا طیـف گسترده حضور این قسم از شعر که دربرگیرندۀ سروده­های توحیدی، مدح و منقبت مذهبی و سوگ سروده­های مذهبی در شعر برقعی است، را نشان دهیم. در اشعار برقعی به زیبایی، مهارت و تفکر در تعلیم با هم پیوند خورده؛ این فرایند با اندیشه و ارزش‌های دینی همراه است. از مزایای شعر برقعی آن است که  با سلیقه­ها و روحیات گوناگون مذهبی ارتباط برقرار کرده و در تقویت مسئلۀ محبّت، بسیار اثرگذار می­باشد؛ محبّتی که با معرفت همراه است و عاطفۀ مخاطب را برمی­انگیزد. این سبک شعر در سوگواری‌های معاصر با محوریت تعزیه نیز نقش مهمی دارد.<br><strong>اهداف پژوهش:</strong><br><br>معرّفی و بیان مؤلّفه‌های شعر آیینی.<br>شناخت جلوه‌های مضامین آیینی در شعر سیّد حمیدرضا برقعی و سوگواری‌های معاصر.<br><br><strong>سؤالات پژوهش:</strong><br><br>سازوکار و ذهن و زبان شاعر در بیان مضامین آیینی چگونه است؟<br>جلوه‌های مضامین آیینی در شعر سیّد حمیدرضا برقعی و سوگواری‌های معاصر چگونه است؟<br><br>  https://www.sysislamicartjournal.ir/article_197556_0baf8f4cd238c70ff6cde2c7494df602.pdf