موسسه مطالعات هنراسلامی مطالعات هنر اسلامی 1735-708X 23 61 2026 03 21 Identification and Classification of "Amud-e Kashi" (Glazed Tile Attachment) on Twenty-Two Inscribed Minarets of the Seljuk Period in Iran شناسایی و طبقه بندی آمود کاشی، بر بیست و دو میل مناره کتیبه دار دوره سلجوقی ایران 41 60 230958 10.22034/ias.2025.504875.2407 FA زهرا رضائیان نقاشی ایرانی، دانشکده صنایع دستی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان ، ایران 0009-0007-0815-0256 Journal Article 2025 02 05 Minarets are among the most significant architectural relics of the Seljuk period in Iran, which, in addition to their religious functions, also played a symbolic role. Among these, the decoration of "Amud-e Kashi," i.e., the attachment of glazed tiles to the body of minarets, held a special place in the aesthetic and cultural expression of that era. This research, with a historical-comparative approach, identifies and classifies the Amud-e Kashi decorations on 22 inscribed Seljuk minarets and analyzes the type of tilework, color, script, and its combination with brick. The findings indicate that the greatest use of tilework was in the areas of the inscription and the crown of the minarets, and turquoise color, as a symbol of the sky and Islamic spirituality, had the highest frequency. Furthermore, the combination of geometric brick patterns and tilework not only aided in the decoration of the structure but also increased its durability against environmental factors. This study emphasizes that a precise understanding of these decorations can inspire the restoration process and contemporary Islamic architectural design. Research Objectives: Identifying the Amud-e Kashi decorations on twenty-two inscribed minarets of the Seljuk period. Systematic classification of Amud-e Kashi tilework decorations on these minarets. Research Questions: Which inscribed minarets of the Seljuk period feature Amud-e Kashi decorations? How are Amud-e Kashi decorations classified in interaction with other architectural decorations? مناره‌ها از مهم‌ترین یادگارهای معماری دوره سلجوقی در ایران هستند که علاوه‌بر کارکردهای مذهبی، نقش‌ نمادین نیز ایفا می‌کرده‌اند. در این میان، تزئینات «آمود کاشی» یعنی الحاق کاشی‌های لعاب‌دار به بدنه مناره‌ها که جایگاهی ویژه در بیان زیبایی‌شناختی و فرهنگی آن دوران داشته است. این پژوهش با رویکرد تاریخی-تطبیقی، به شناسایی و طبقه‌بندی تزئینات آمود کاشی در ۲۲ مناره کتیبه‌دار سلجوقی پرداخته و نوع کاشی‌کاری، رنگ، خط، و نحوه ترکیب آن با آجر را مورد تحلیل قرار داده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که بیشترین کاربرد کاشی‌کاری در نواحی کتیبه و تاج مناره‌ها بوده و رنگ فیروزه‌ای به‌عنوان نمادی از آسمان و معنویت اسلامی، بیشترین فراوانی را داشته است. همچنین ترکیب نقوش هندسی آجری و کاشی‌کاری، نه‌تنها به تزیین سازه کمک کرده، بلکه به پایداری آن در برابر عوامل محیطی نیز افزوده است. این مطالعه تأکید می‌کند که شناخت دقیق این تزئینات، می‌تواند در فرآیند مرمت و طراحی معماری اسلامی معاصر الهام‌بخش باشد. اهداف پژوهش 1. شناسایی تزئینات آمود کاشی‌ بر بیست و دو مناره کتیبه‌دار دوره سلجوقی. 2. طبقه‌بندی نظام مند تزئینات آمودکاشی‌کاری در این مناره‌ها. سوالات پژوهش 1. کدام مناره‌های کتیبه‌دار دوره سلجوقی دارای تزئینات آمود کاشی‌ هستند؟ 2. تزئینات آمودکاشی در تعامل با دیگر تزئینات معماری چگونه طبقه‌بندی می‌شود؟

https://www.sysislamicartjournal.ir/article_230958_19785346c4fc729a8d15fe2c10624ff9.pdf