موسسه مطالعات هنراسلامی مطالعات هنر اسلامی 1735-708X 13 28 2017 12 22 An Overview of Discourse Evolution of Islamic Art in Three Periods of Time نگاهی به تحولات گفتمانی حوزه هنر اسلامی در سه مقطع زمانی 55 75 91783 FA روح‌اله مجتهدزاده پژوهشگر دوره دکتری دانشگاه هنر اصفهان و مربی دانشگاه شهید چمران اهواز مهدی سعدوندی استادیار دانشگاه هنر اصفهان Journal Article 2017 07 23 The present paper is dedicated to investigate the field of “the history of Islamic Art” in three periods of time. It is intended to explain the root of some of the established disputes in this field, including the recent dispute over the own term “Islamic Art”. After presenting some preliminaries on the subject of discourse analysis, which is the tool for theoretical analysis in the present paper, it investigates formation, evolution and signs of turning of discourse of Islamic Art in three periods of time: nineteenth century, twenty and twenty first centuries. <br />This paper shows “Islamic Art”, as a discourse, is produced from thinking about external reality more than reality itself. These thoughts, gradually, have reflected in format of language and discourse. The Islamic Art discourse formed in 19^th century under orientalism. It had a mild inter-discourse paradigm shift from anthropological approach to historical approach in 20^th century. Then, in the early 21^th century, it faced with serious critiques that questioning many of fixed aspects of this discourse from orientalism framework to historical-cultural approach. This questioning process shows the formation of new approach, or even, new discourse in this field. The research method in this paper is historical method and for analyzing data was used from discourse analysis theory مقالة حاضر به بررسی حوزة «تاریخ هنر اسلامی» در سه مقطع زمانی اختصاص دارد. این مقاله با بررسی تحولات این حوزه، در قالبی تحلیل گفتمانی، ضمن روشن کردن ویژگی‌های بنیادین آن به تبیین ریشة برخی منازعات شکل گرفته در این حوزه، از جمله منازعة اخیر بر سر خود اصطلاح هنراسلامی، می‌پردازد. در این راستا پس از ارائة مقدماتی درباب مقولة تحلیل گفتمان که ابزار تحلیل نظری در این مقاله است، به بررسی ابعاد مختلف پیدایش، تحول و نشانه‌های چرخش در گفتمان هنر اسلامی در سه مقطع زمانی، یعنی قرن نوزدهم، قرن بیستم و دهه‌های آغازین قرن بیست‌ویکم، پرداخته شده است.<br /> بررسی حاضر نشان می‌دهد «هنر اسلامی»، به مثابة یک گفتمان، بیش از آنکه محصول واقعیتهایی در جهان بیرونی باشد، محصول اندیشه‌هایی است که در ادوار مختلف پیرامون این واقعیات به عمل آمده و انعکاس بیرونی خود را در قالب زبان و گفتمان یافته است. این حوزة گفتمانی در قرن نوزدهم و تحت تاثیر جریان شرق‌شناسی شکل گرفت. در قرن بیستم جابجایی آرام و درون گفتمانی را از رویکرد هویتی-مردم‌شناختی به رویکرد تاریخی-فرهنگی تجربه کرد؛ و در سالهای آغازین قرن بیست و یکم، عمدتاً تحت تاثیر نظریات پسااستعاری، با نقدهای جدی‌تری مواجه شد که درنتیجه بسیاری از ابعاد تثبیت شدة این گفتمان، از چارچوب شرق‌شناسانه تا رویکرد فرهنگی-تاریخیِ آن، به پرسش کشیده شد. از دل این پرسش‌ها رویکردهایی نو و تازه به حوزة هنر اسلامی در حال پدید آمدن است. این پژوهش به روش تاریخی-تفسیری و با رویکرد تحلیل گفتمانی انجام یافته است. https://www.sysislamicartjournal.ir/article_91783_3ce5f13d5120f02e208889fa5253d898.pdf