Islamic Art Studies

Islamic Art Studies

The Typology of Turkman Sanjim Motifs

Document Type : Original Article

Authors
Mostafa Rostami
Zahra Aghbabaei
Tahereh Mir
Department of Crafts and Art Research, Faculty of Art and Architecture, Mazandaran University, Mazandaran, Iran
10.22034/ias.2020.210556.1101
Abstract
The Turkmen Sanjim is one of the original Turkmen folk arts that Turkmen girls and women are very fond of sewing different designs with different colors on their clothes and other decorations. But little research has been done on it and very few written sources. Studying and understanding Turkmen motifs and their origin, concepts and applications will provide a new window for disseminating the past thoughts of the Turkmen Turkmen people. This descriptive study, conducted using library and field studies in the area, attempts to study the types of motifs used in Turkmen Sanjim art and then to identify the concepts of motifs used in it.
The results of studies of more than 100 pieces of work and clothing with different motifs show that the shape, color and type of role can be distinguished in different groups such as nature, animals and beliefs, tools and war equipment. Some forms of these motifs originated from the beliefs and beliefs of the ancestors of the Turkmens, and others were consistent with elements in the surrounding objects, creatures and nature.
Goals:
1-. Understanding and embracing Turkmen embroidered Sanjim motifs and searching for concepts of applied motifs in sanjim.
2 - Studying the motifs and cultural artistic structure of the Turkmens needlework according to the extent and variety.
Questions:
1- What is the origin of the Turkmen Sanjim motifs?
2- What are the motifs used by Turkmen Sanjim?
Keywords
"Sanjim". "Needlework"
"Design"
"Typology"
"Turkmen"
اسفندیاری، منتخب‌صبا. (1370). نگرشی بر روند سوزن­دوزی‌های ایران (از هشت هزار سال قبل از میلاد). تهران: نشر صبا.
افروغ، محمد. (۱۳۸۹). نماد و نشانه و نشانه­شناسی در فرش ایران. تهران: فرهنگسرای میردشتی.
ذباح، الهام. (۱۳۹۲). «جستاری در مفاهیم نقوش سوزن­دوزی ترکمانان گنبدکاووس». مجله نگره، شماره۲۸، 76-69.
حصوری، علی. (۱۳۷۱). تک‎مضمون‌های فرش. نقش­های قالی ترکمن و اقوام همسایه. تهران: فرهنگیان.
خاموشی، زهرا. (1387). «تحول کاربرد و تزئین در سوزن‌دوزی بلوچ و ترکمن به شیوه سنتی و مدرن». مطالعات هنر اسلامی. شماره 9، 98-73.
خزایی، محمد. (1387). «مفاهیم نمادین در هنر طراحی ایران. تهران». مطالعات هنر اسلامی، شماره8، 40-25.
سید اخلاقی، پریسا. (۱۳۸۹). دانشنامه کوچک صنایع‌دستی ایران. چاپ دوم، تهران: نشر قصیده.
شایسته‌فر، مهناز ؛ بهزادی. مهران. (1390). «هماهنگی  رنگ  و  نقش  در  تزئینات  مسجد  جامع  یزدزیلو  و  سفال میبد». مطالعات هنر اسلامی. شماره15، 101-91.
شمیسا، سیروس. (۱۳۸۳). نقد ادبی. چاپ چهارم، تهران: میترا.
عزیزی یوسفکند و براری. (1398). «بازشناسی تطبیقی فرمی و محتوایی استحالۀ کهن‌الگوی سه‌گانه با تأکید بر نقش‌مایۀ درخت در فرش ایرانی». مطالعات هنر اسلامی، شماره36، 100-83.
کلته، ابراهیم. (۱۳۷۵). مقدمه‌ای بر شناخت ایلات و عشایر ترکمن. گنبد کاووس: حاجی طلایی.
کلته، ابراهیم‌؛ آق آتابای. مریم. (۱۳۸۲). سوزن­دوزی ترکمن. گرگان: ایل آرمان.
گودرزی دیباج، مرتضی. (۱۳۹۲). تجزیه‌وتحلیل آثار هنری. چاپ سوم، تهران: نشر عطایی.
یپان غراوی، زهره. (۱۳۸۷). «ریشه­یابی عناصر تصویری در صنایع­دستی استان گلستان». پایان‌نامه کارشناسی ارشد ارتباط تصویری، تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی.