مطالعات هنر اسلامی

مطالعات هنر اسلامی

مفاهیم عشق و عرفان در اشعار مولانا و انعکاس ان در اثار منظوم کلمن بارکس و کتیبه ای بناهای مذهبی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه بین المللی پردیس کیش دانشگاه تهران،ایران.
2 استاد تمام دانشکده ادبیات، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 استاد تمام دانشکده زبان های خارجی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
10.22034/ias.2021.291913.1639
چکیده
آثار کلمن بارکس، شاعر و محقق آمریکایی زبان و ترجمۀ آزاد او از اشعار مولانا و به‌ویژه مثنوی، بازار پرمخاطبی را در آمریکا به‌دست آورده است. او با ترکیب استعداد شعری خود و شهرت جهانی مولانا مخاطبانی میلیونی را به خود جذب کرده است که درنهایت منجر به دریافت دکترای افتخاری از دانشگاه تهران در سال 1385 شده است. او با نگاهی نو به مفاهیم عشق و عرفان و شرح داستان‌های مثنوی و حذف مباحث و اصطلاحات و تعبیرات عرفانی – اسلامی وارد حیطۀ جدیدی در ترجمۀ مولانا شده است. با ترجمۀ کتاب «رومی: کتاب عشق» (برای بار نخست توسط نویسنده) و مقایسه آن با مولانا جای خالی مباحث عرفانی و نتیجه‌گیری‌های مولانا به‌وضوح قابل‌رؤیت است. این پژوهش به روش توصیفی و تحلیلی و با تکیه بر داده‌های منابع کتابخانه ایانجام شده است. بارکس در روایت‌های انگلیسی خود از اشعار مولانا وزن و بحر شعر و انسجام و استواری قالب شعری را رها کرده و در عوض، استعداد خود را صرف آن می‌کند که با استفاده از همراهی نوای ساز، غزل‌های مولانا را دارای کیفیتی ترانه مانند نشان دهد و حالتی به‌وجود آورد همانند حالت شعر سرودن مولانا. دنیایی که مولانا سیر روحانی خود را، و تمام عالم تکامل مستمر و تحوّل بی‌وقفۀ خود را در آن طی می‌کند دنیای تحول است، دنیای تنازع بین اضداد. محرک واقعی تحول و تبدّل اجزای هستی عشق است که دانش را به بینش و علم را به ذوق تبدیل می‌کند و نگرش و طرز تلقی بارکس از داستان‌های مثنوی، بیشتر رویکردی صرفاً داستانی دارد.
اهداف پژوهش:

بررسی نوع جهان‌بینی شاعری غربی کلمن بارکس در مواجهه با شاعری عارف چون مولانا.
بررسی اشعار مولانا در کتیبه‌های بناهای مذهبی.

 
سؤالات پژوهش:

نوع جهان‌بینی شاعری غربی کلمن بارکس در مواجهه با شاعری عارف چون مولانا چگونه است؟
اشعار مولانا در کتیبه‌های بناهای مذهبی چه جایگاهی دارد؟

 
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The concepts of love and mysticism in Rumi's poems and its reflection in the works of Coleman Barks and the inscription of religious buildings

نویسندگان English

Shiva Zarei 1
Abdolreza Seif 2
Syed mohamad Marandi 3
1 Student of Persian language and literature, Kish International Campus, University of Tehran,Iran
2 Professor, Faculty of Literature, University of Tehran, Tehran, Iran
3 Professor, Faculty of Foreign Languages, University of Tehran, Tehran, Iran
چکیده English

he works of Coleman Barks, an American poet and scholar of language and free translation of Rumi's poems, especially Masnavi, have gained a popular market in the United States. Combining his poetic talent and world fame, Rumi has attracted millions of viewers, which eventually led to him receiving an honorary doctorate from the University of Tehran in 2006. He has entered a new field in Rumi's translation with a new look at the concepts of love and mysticism and the description of Masnavi stories and the removal of mystical-Islamic topics, terms and interpretations.
By translating the book "Rumi: The Book of Love" (for the first time by the author) and comparing it with Rumi, the gap between mystical issues and Rumi's conclusions can be clearly seen. In his English narrations of Rumi's poems, Barks abandons the weight and sea of ​​poetry and the coherence and stability of the poetic form, and instead spends his talent on showing Rumi's sonnets with a song-like quality by using a musical instrument. And there is a state of existence similar to the state of Rumi's poetry.
The world in which Rumi goes through his spiritual journey, and the whole world of continuous evolution and uninterrupted evolution, is the world of evolution, the world of conflict between opposites. The real stimulus is the evolution of the components of the existence of love, which turns knowledge into insight and science into taste, and Barks's attitude and attitude towards Masnavi stories have a more purely narrative approach;

کلیدواژه‌ها English

Rumi
Barks
translation
اسلامی ندوشن، محمدعلی. (1382). جام جهان‌بین. تهران: نشر قطره.
امیری، زهرا. (1394). «باخته‌ها و یافته‌های ترجمه: رومی از کلمن بارکس». پایان‌نامه ارشد، دانشگاه بیرجند، بیرجند.
بوزبائر، ژان. (1397). درآمدی انتقادی بر مطالعات ترجمه. ترجمه: حسین داوری، ابوطالب ایرانمهر، تهران: نشر نویسه پارسی.
پارسی‌نژاد، ایرج. (1383). «از نیکلسون تا بارکس: نگاهی بر ترجمه‌های انگلیسی از ادبیات کلاسیک فارسی». مجله سخن عشق، شماره 21 و 22، 25-18.
تمیم‌داری، احمد. (1387). «مولوی‌پژوهی و مولوی‌پژوهان در کشورهای انگلیسی‌زبان». پژوهش زبان و ادبیات فارسی، شماره 10، 40-19.
حسینی کازرونی، سیّد احمد. (1391). عشق در مثنوی معنوی. تهران: انتشارات زوّار.
جانزاده، علی. (1389). فن ترجمه از دیدگاه صاحب‌نظران و استادان ترجمه، تهران: انتشارات جانزاده.
رایزنی فرهنگی سفارت جمهوری اسلامی ایران در کانادا. (1384). «نگاهی به آموزه‌های مولانا در غرب، مولانا سفیر صلحی از شرق به غرب». چشم‌انداز ارتباطات فرهنگی، شماره 18، 46-41.
زرین‌کوب، عبدالحسین. (1364). سرّ نی، تهران: انتشارات علمی.
زمانی، کریم. (1393). شرح جامع مثنوی معنوی. تهران: انتشارات اطلاعات.
ژیل، دانیل. (1394). درک و آموزش ترجمه. ترجمه: فاطمه میرزا ابراهیم تهرانی، تهران: نشر قطره.
شایسته‌فر، مهناز. (1402). «تعامل معماری و شعر فارسی در بناهای عصر تیموری و صفوی». مطالعات هنر اسلامی. دوره6، شماره11، 104-79.
شاهق حریری، مهوش. (1374). «ایران‌شناسی در غرب: جان کلام رومی (ترجمه: کلمن بارکس و جان موین)». ایران‌شناسی، شماره 4، 864-857.
شریفی، احمد و هاشمی امجد، محمدرضا. (1396). «تصویر مولانا در آمریکا: مطالعه موردی رومی اصل اثر کلمن بارکس». سومین همایش متن‌پژوهی ادبی دانشگاه علامه طباطبایی.
شفیعی کدکنی، محمدرضا. (1381). «در ترجمه‌ناپذیری شعر». ایران‌شناسی، شماره 56، 749-743.
صلح‌جو، علی. (1396). از گوشه و کنار ترجمه. تهران: نشر مرکز.غزلیات شمس تبریز. (1387). مقدمه، گزینش و تفسیر محمدرضا شفیعی کدکنی. تهران: انتشارات سخن.
گنتزلر، ادوین. (1393). نظریه‌های ترجمه در عصر حاضر. ترجمه: علی صلح‌جو، تهران: انتشارات هرمس.
فرحزاد، فرزانه. (1384). «ترجمه آثار کلاسیک زبان پارسی به زبان‌های دیگر». چشم‌انداز ارتباطات فرهنگی، شماره 17، 16-15.
فرهمندفر، مسعود، (1393)، «رابرت بلای و شعر فارسی»، کتاب ماه ادبیات، شماره 200، صص 7-2.
لاهوتی، حسن. (1379). «مولانا جلال‌الدین در آمریکا و اروپای امروز». بخارا، شماره 15، 326- 317.
لوئیس، فرانکلین دین. (1397). مولانا دیروز تا امروز شرق تا غرب. ترجمه: حسن لاهوتی، تهران: نشر نامک.
نجفی برزگر، رحیم، مویزر. (1381). «مولانا، بنیان‌گذار الهیات خندان». کتاب نقد، شماره 23، 264-253.
Barks, K. (2002). Rumi: The Book of Love,Harper Collins e-book.