مطالعات هنر اسلامی

مطالعات هنر اسلامی

اشاعه هنر اسلامی و عرفانی در آثار، آراء و معماری بقعه مبارکه بانو امین، در قالب هنر گرافیک و پوسترهای گرافیکی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری عرفان اسلامی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 دکتری تخصصی، دانشیار گروه عرفان اسلامی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
10.22034/ias.2021.252125.1380
چکیده
از ابتدای شکل‌گیری تصوف اسلامی همگام با مردان، زنانی در اقصی نقاط مناطق اسلامی در چار‌چوب دین و مذهب آمیخته با حبّ الهی بالیدند و به مقامات و کرامات فراوان دست‌یافتند. سرآمد همه آنان رابعه عدویه است. به عارفان زن در سده‌‌های نخستین چون رابعه عدویه بیشتر توجه شده است. لذا تحقیق و پژوهش در زمینۀ بانوان عارفه عصر چون بانو امین به فراموشی سپرده شده است. مسئله‌ای که اینجا مطرح می‌گردد بررسی جایگاه هنر اسلامی و عرفانی در آثار و بقعۀ بانو امین و چگونگی بازتاب آن در هنر گرافیک است. پژوهش حاضر به‌روش توصیفی و تحلیلی و با تکیه بر داده‌های منابع کتابخانه‌ای انجام شده است. یافته‌های پژوهش حاکی از این است که عرفان اسلامی یکی از مضامین مورد توجه در هنر اسلامی است. از سوی دیگر، آرامگاه‌ها و خانقاه‌های صوفیان در نوع خود تجلی‌گاه هنر اسلامی بوده است. بازشناسی بن‌مایه‌های هنر اسلامی در اندیشۀ عرفانی بانو امین و بقعۀ وی نقش مهمی در آگاهی از ارتباط هنر اسلامی و عرفان دارد.

اهداف پژوهش:
1. بازشناسی منابع در حوزۀ شناخت الگویی شخصیت‌های عرفانی زنان عارف در عصر معاصر.
2. بررسی ارتباط هنر اسلامی و معماری بقعۀ بانو امین.

سؤالات پژوهش:
1. مؤلفه ­های عرفانی بانو امین در دو بُعد عرفان نظری و عملی چیست؟
2. هنر اسلامی چه بازتابی در بقعۀ بانو امین داشته است؟
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Dissemination of Islamic and mystical art in the works, ideas and architecture of the survival of Lady Amin, in the form of graphic art and graphic posters

نویسندگان English

Sakineh Karimpoor Barkoosarayi 1
Mohammad Taghi Faali 2
Hadi Vakili 2
1 PhD Candidate in Islamic mysticism, Faculty of Law, Theology and Political Sciences, Science and Research Unit, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
2 PhD, Associate Professor, Department of Islamic Mysticism, Faculty of Law, Theology and Political Sciences, Science and Research Unit, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

کلیدواژه‌ها English

Biography
Mystical Works and Opinions
Lady Amin
اردلان، نادر. (1385). اصفهان در مطالعات ایرانی. تهران: فرهنگستان هنر.
اسلامیت، مرضیه. (1389). بانو امین و تفسیر مخزن‌العرفان. تهران: خانه کتاب.
انصاری، خواجه عبدالله. (1378). تفسیر ادبی و عرفانی قرآن مجید. جلد 1 و 2، تهران: چاپ و انتشارات اقبال.
ایازی، سید محمدعلی. (1378). شناخت‌نامه تفاسیر، نگاهی اجمالی به 130 تفسیر برجسته از مفسران شیعه و اهل سنت. قم: کتاب مبین.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1378). سیر و سلوک در روش اولیاء و طریق سیر سعدادء. تحقیق و اضافات محمدرضا نیل‌فروشان، چاپ دوم، اصفهان: انتشارات گنبدهای فیروزه‌ای.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1399). الاربعین‌الهاشمیه من شرح جمله من‌الاحادیث‌الوارده فی‌العلوم‌الدینیه. مهدی العلوی، دمشق: دارالفکر، 1399 ه.ق. /1357. ش.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1386). روش خوش‌بختی، توصیه به خواهران ایمانی: تحقیق و اضافات محمدرضا نیل‌فروشان، اصفهان: کانون تبلیغات رشاد.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1371). جامع‌الشتات. گردآوری: مرتضی مظاهری نجفی، اصفهان، انتشارات انجمن حمایت از خانواده‌های بی‌سرپرست اصفهان.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1371). مخزن‌العرفان در تفسیر قرآن مجید. ج 1-15، اصفهان: به انتشارات انجمن حمایت از خانواده‌های بی سرپرست اصفهان.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1371). مخزن‌اللئالی در فضیلت مولی‌الموالی. اصفهان: انتشارات انجمن حمایت از خانواده‌های بی‌سرپرست اصفهان.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1385). اخلاق و راه سعادت. اقتباس و ترجمه از طهاره‌الاعراق ابن مسکویه، چاپ دوم، اصفهان: انتشارات گلبهار.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1378). معاد یا آخرین سیر بشر، تحقیق و اضافات: محمدرضا نیل‌فروشان، چاپ دوم، اصفهان: انتشارات گنبدهای فیروزه‎ای.
بانو امین، سیده نصرت‌بیگم. (1389). النفحات‌الرحمانیه فی‌الواردات‌القلبیه. چاپ سوم، اصفهان: انتشارات گلبهار.
عمو خلیلی، مرجان. (1379). کوکب دری، شرح احوال بانوی مجتهده امین. تهران: کانون انتشارات پیام عدالت.
فیض کاشانی، ملامحسن. (1395). بانو امین. تهران: انتشارات فرهنگ صبا.
کلیفورد، ویلیام کی. (1387). «اخلاق باور مترجمه صالحی». در مجله حکمت و معرفت س3، ش 8 (32)، صص. 66- 68.
مجموعه مقالات و سخنرانی‌های اولین و دومین کنگره بزرگداشت بانوی مجتهده سیده نصرت امین. (1374). به کوشش مینا خواجه‌نوری، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
نرم‌افزار بانوی ایرانی، مؤسسه پژوهش‌های دینی امام امیرالمؤمنین (ع) اصفهان.
 همایونی، زینب‌السادات. (1388). زندگی بانوی ایرانی. چاپ سوم، اصفهان: انتشارات گلبهار.