مطالعات هنر اسلامی

مطالعات هنر اسلامی

پژوهش رازهای عرفانی و متافیزیکی انسان حاضر در نقاشی‌های ایران و هلند قرن 17 میلادی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 پژوهش هنر، هنر، پردیس بین المللی کیش دانشگاه تهران، کیش، ایران
2 گروه مطالعات عالی هنر، دانشگاه تهران، تهران، ایران،
3 دانشیار، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
10.22034/ias.2023.382573.2154
چکیده
ظهور اندیشه‌های عرفانی - متافیزیکی وام‌گرفته از رنسانس به‌مثابۀ نوزادی از جهان نامرئی باعث گسترش معنا و پیدا و پنهان‌های بسیاری در نقاشی‌های ایرانی و هلندی قرن 17 میلادی شد. لذا در این بین نیز حس، احساس و حساسیت سه کلمه با بار معنایی بالا وظیفه انعکاس اندیشه‌ها را در نقاشی هنرمندان نقاش قرن 17 میلادی برعهده گرفتند. مخاطب این آثار به شناخت تجربه‌های نو، تا درک مفاهیم متضاد ترغیب شدند. پژوهش حاضر، با در نظر گرفتن این ویژگی‌ها و همچنین دریافت‌های مستقیم نگارنده از آثار نقاشی انتخابی، حس‌های موجود را به همراه مفهوم زیبایی و امر زیبا، از طریق روش‌‌شناسی و موقعیت اجتماعی، سیاسی و مذهبی این دو کشور، کنکاش و حتی برای درک تصورات مطبوع، زیبا، خیر و شر که به مانند جویباری وسیع از کنار دشت‌ها و جنگل‌ها راه می‌گشاید، رمزگشایی نمود. در این پژوهش ابتدا تأثیرات بصری و بیانی رنسانس برروی هنر نقاشی بررسی و سپس تحلیل‌های جداگانه‌ای جهت آمادگی ذهنی خواننده، به منظور  بیداری و آزادی ذهن‌ و روح‌ او برای درک حضور عرفان و متافیزیک در نقاشی ایرانی و هلندی قرن 17 میلادی صورت پذیرفته است. تمامی مراحل انجام این پژوهش به‌صورت کتابخانه‌ای و میدانی انجام شده است.
اهداف پژوهش:

بررسی درک حضور عرفان و متافیزیک در نقاشی‌های ایران و هلند قرن 17 میلادی.
مطالعۀ پویایی ذهن مخاطب نقاشی‌های ایرانی و هلندی قرن 17 میلادی.

سؤالات پژوهش:

عرفان و متافیزیک در نقاشی ایران و هلند قرن 17 میلادی چه جایگاهی داشته است؟
پویایی ذهن مخاطب نقاشی‌های ایرانی و هلندی، به چه طریقی امکان‌پذیر است؟
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

The research of the mystical and metaphysical secrets of the present man 17th century Iranian and Dutch paintings

نویسندگان English

Zohreh Shayestehfar 1
Hassan Bolkhari Ghehi 2
Bahman Namvar Motlagh 3
1 Department of Art Research, Faculty of Arts, Kish International District, University of Tehran, Iran
2 Department of Art, Faculty of Art, University of Tehran, Tehran, Iran
3 Associate Professor,Faculty of Literature and Humanities, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

کلیدواژه‌ها English

Painting
Iran
Netherlands
17th century
اسدی امجد، فاضل، یاراحمدی، محمد‌رضا. (1394). منریسم و باروک. تهران: گروه تألیفی دکتر خلیلی.
امیر راشد، سولماز. (۱۳۹۴). بررسی رویکرد هنرمندان به عرفان و تصوف و تأثیر آن بر شکل‌گیری هنرهای اسلامی. کنفرانس بین‌المللی معماری، شهرسازی، مهندسی شهری، هنر، محیط‌زیست، ۷ مارس ۲۰۱۶، تهران: مؤسسه هنر و معماری.
باستید، روژه. (1396). هنر و جامعه. ترجمه: غفار حسینی، تهران: توس.
بلتینگ، هانس و همکاران. (1397). شاهکار هنری چیست. ترجمه: مهشید نونهالی، لیلی گلستان، قاسم روبین، فرزانه معمار، زهرا فلاح شاهرودی، تهران: نظر.
بلخاری‌قهی، حسن. (139۳). فلسفه هنر اسلامی. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.
پانوفسکی، اروین. (1395). معنا در هنرهای تجسمی. ترجمه: ندا اخوان ثالث، تهران: چشمه.
توبن، باب. (1398). فضا، زمان و فراتر از آن. ترجمه: نرگس سعیدی‌شاد، تهران: امید انقلاب.
تومن، رالف. (1391). تاریخ هنر: رنسانس ایتالیا. ترجمه: سپیده داووی، محمد علائی‌پوری، تهران: بیهق کتاب.
رامون تریادو، خوان. (1391). راهنمای باروک. ترجمه: نسرین هاشمی، تهران: ساقی.
صفوی، سید سلمان. (1397). ارکان فلسفه هنر اسلامی. تهران: سلمان آزاده.
صنعتی، حسین؛ علی‌زاده، سجاد و حسینی‌نقوی، سیدعلی. (1391). مفاهیم حوزه‌های مختلف جامعه‌شناسی. تهران: روان‌شناسی و هنر.
گاردنر، هلن. (1397). هنر در گذر زمان. ترجمه: محمد تقی فرامرزی، تهران: آگاه.
نظرلی، ماتیس. (1390). جهان دوگانه مینیاتور ایرانی: تفسیر کاربردی نقاشی دوره صفویه. ترجمه: عباس‌علی عزتی، تهران، متن.
نهاماس، الکساندر. (1400). جایگاه زیبایی در عالم هنر: وعده شادکامی و بس. ترجمه: سیدمسعود حسینی، تهران: ققنوس.
ویتاکر، ایمی. (1398). هنر تفکر. ترجمه: حسین صفرزاده، محمد مرندی، تهران:دانش ماندگار عصر.
Goldgar, A. (2007). Tulipmania (Money, Honor, and Knowledage in the Dutch Golden Age), London, The University of Chicago Press.